Gebelikte kadının vücudunda, yeni bir canlının oluşması ve büyümesi ile birtakım değişiklikler gözlemlenir. Anne adayı gebeliği süresince; kendi fizyolojik gereksinimlerini karşılamak, vücudundaki mevcut besin öğesi depolarını dengede tutmak, bebeğin yeterli, sağlıklı ve dengeli büyüyüp gelişmesini sağlamak ve emzirmeye hazırlık için salgılanacak sütün enerji ve besin öğesini karşılamak için gerekli miktarda besin öğelerini almaya özen göstermelidir.
Bir kadının gebelik süresince ne kadar kilo alması gerektiği, gebelik öncesindeki ağırlığa bağlıdır. Dünya Sağlık Örgütü’ne göre (WHO), ideal kilo aralığında hamile kalmış kadınlarda gebelikte yaklaşık 10-14 kg arasında kilo alımı normal kabul edilmektedir.
GEBELİKTE EK ENERJİ
Normal beden ağırlığına sahip anne adayları gebelik süresince;
-0-12 hafta arasında yaklaşık 150 kkal ek enerji,
-13-28 hafta arasında yaklaşık 300 kkal ek enerji,
-29-40 hafta arasında yaklaşık 500 kkal ek enerji almalıdır.
** Gebeliğe başlangıç ağırlığı fazla olan kadınlarda gebeliğin ilk 3 ayında diyetisyen kontrolünde, kalorisi azaltılmış diyet uygulaması yapılmalıdır. Ancak hamilelerde gebeliğin 4.ayından itibaren kalori kısıtlaması yapılmamalıdır.
GEBE KADINLARA BESLENME ÖNERİLERİ
Gebelik öncesi ve gebelik döneminde yetersiz ve dengesiz beslenme, anne açısından doğum risklerini arttırırken, gebelik zehirlenmesine ve anne ölümlerine yol açabilir. Bebeklerde ise fiziksel ve zihinsel gelişim geriliğine, hastalıklara yakalanma riskinde önemli oranda artışa ve ölü doğumlara neden olabilmektedir. Anne adayının uzun süreli yetersiz ve dengesiz beslenmesi, anne ve bebek ölümlerine yol açabilmektedir. Gebelik öncesi ve gebelik süresince beslenme, hem annede hem doğacak bebekte sağlığı önemli ölçüde etkilemektedir. Bu yüzden anne adayları gebelik döneminde;
-Günde en az 5 porsiyon sebze ve meyve, günde en az 2 porsiyon süt ve süt ürünleri tüketimine ve günde en az 3 porsiyon et/balık/tavuk tüketimine özen göstermelidir.
-Sıvı alımı asla ihmal edilmemelidir. Günde en az 8-10 bardak su tüketilmelidir.
-Gebelikte bitki çaayı tüketimine dikkat edilmeli ve olabildiğince kısıtlanmalıdır. Papatya, okaliptüs, ginseng, mate, ökse otu, deve dikeni, kantaron gibi bitki çayları kesinlikle tüketilmemelidir.
-Gebelik süresince sigara ve alkol tüketilmemelidir.
-Çay, kahve, kakao, kola vs. de bulunan kafeinden dolayı aşırı tüketiminden kaçınılmalıdır. Günlük kafein alımı 200 mg’ı aşmamalıdır. Bu miktar yaklaşık 2-4 bardak çay, 2 fincan kahve veya 250 gram çikolatada bulunmaktadır.
** Gebeliğin getirdiği besin öğesi ihtiyaçları yeterli ve dengeli bir diyetle karşılanabilmektedir. Dünya Sağlı Örgütü, yetersiz beslenme sonucunda annede gelişebilecek mikro besin öğesi eksiklerini gidermek için vitamin ve mineral içeren preparatların verilebileceğini belirtmektedir.